De onderwijssector heeft nog steeds te maken met lerarentekorten. Op sommige scholen en/of voor sommige vakken een grote uitdaging. Snijdt het mes aan twee kanten als  leraren  meer dan één bevoegdheid hebben? In twee artikelen besteden we aandacht aan dubbelbevoegd zijn en/of een tweede bevoegdheid in bezit hebben.

In dit eerste artikel vertellen drie leraren uit de Onderwijsregio Midden Nederland Leert over hun ervaringen met het behalen van een tweede bevoegdheid. Carla Magalhães, docent Engels en Frans aan het Erfgooiers College: ‘Het geeft nieuwe energie, verruimt je blik op onderwijs en laat je opnieuw ervaren waarom je ooit voor het leraarschap hebt gekozen.’

De reden voor het behalen van een tweede bevoegdheid kan verschillen. Carla besloot vanuit haar passie voor talen en interculturele communicatie haar tweedegraadsbevoegdheid voor Engels te behalen. Mark van de Ven, leraar natuurkunde en informatica aan het Cals College Nieuwegein, was al van jongs af aan geïnteresseerd in computers en software. Na zijn deelname aan het project Leraar in Onderzoek waar hij veel moest programmeren, vlamde de oude liefde weer op. Dit leidde er uiteindelijk toe dat Mark een opleiding deed tot eerstegraads informaticadocent.

Voor Diederik Uenk, leraar lichamelijke opvoeding en wiskunde aan het Corderius College, was de aanleiding om een tweede bevoegdheid te halen de wens om meer te werken. De fysieke belasting als docent lo is bovendien hoog. Diederik vroeg zich af wat hij daarnaast zou kunnen doen voor een goede balans tot aan zijn pensioen. Na een gedegen voortraject besloot hij de deeltijdopleiding tot tweedegraads docent wiskunde te volgen.

Flink aan de bak
De beslissing om weer te gaan studeren werd niet licht genomen. Carla, Mark en Diederik waren zich erg bewust dat een studie naast het werk een intensief traject zou worden. Ze moesten flink aan de bak. Opnieuw gaan studeren viel na ruim twintig jaar niet mee, vond Diederik. Mark: ‘Ik heb thuis goed overleg gehad over het feit dat ik ging studeren. Het vergt een flinke tijdsinvestering en dat betekende dat ik veel van mijn eigen tijd erin zou moeten stoppen. Dat heeft direct invloed op het gezinsleven, want vaak moest ik ook in de weekenden of tijdens de vakanties aan de slag.’ Gelukkig ervaarden ze alle drie ook ondersteuning vanuit school, bijvoorbeeld door aanpassingen in het rooster en professionele uitwisseling met collega’s.

Handig: duidelijke afspraken
De dubbele bevoegdheid vraagt in de praktijk om heldere keuzes en duidelijke afspraken. Mark: ‘Ik merk dat ik goed moet nadenken hoe ik mijn tijd indeel. Doordat ik nu in twee secties val, worden vergaderingen dubbel ingepland. Ik spreek vooraf met de sectievoorzitters af waar ik wel en niet bij ben, zodat ik niet dubbele tijd kwijt ben.’ Diederik loopt daarbij ook nog tegen een praktisch probleem aan: ‘De combinatie van wiskunde met lo zorgt ervoor dat ik me om moet kleden bij een vakwissel. Gelukkig houdt de roostermaker rekening met een rooster waarin de vakken als blokken ingeroosterd zijn in plaats van om en om.’

Geweldig leuk
Toch brengt de dubbele bevoegdheid vooral verbreding, verdieping en meer flexibiliteit, is de ervaring. Diederik: ‘Het lesgeven in een nieuw vak is geweldig leuk. Ik geef de klassen nu zowel lo als wiskunde, wat een hele waardevolle combinatie is. Het leidt tot leuke gesprekken en waardevolle inzichten dat ik de leerlingen vanuit verschillende vakken zie. En omdat ik ze iedere dag zie, leer ik de leerlingen een stuk beter kennen.’

Ook Mark heeft geen spijt van deze stap. ‘Ik vond het erg interessant om met nieuwe vakdidactiek bezig te gaan. Er zijn echt wel nieuwe ontwikkelingen geweest die ik bij mijn eerste bevoegdheid niet of nauwelijks toepaste. Doordat ik twee totaal verschillende vakken met een hele andere didactiek geef, heeft het me een nieuwe kijk gegeven op hoe ik mijn onderwijs kan indelen. Ook zijn de ontwikkelingen in de informatica voor mij een erg leuke, nieuwe uitdaging.’

Carla heeft ervaren hoe belangrijk het is om zelf te blijven leren. Het heeft haar als docent sterker en bewuster gemaakt en hernieuwde energie gegeven voor haar vak. ‘Door te blijven leren, blijf je niet alleen jezelf ontwikkelen, maar geef je ook het krachtigste voorbeeld aan je leerlingen: dat groei altijd mogelijk is, op elke leeftijd en in elke fase van je loopbaan.’

Absolute aanrader
Een tweede bevoegdheid levert dus zoveel meer op dan een diploma. Mark raadt collega’s die nog twijfelen over het behalen van een tweede bevoegdheid aan in gesprek te gaan met school en HR over de (subsidie)mogelijkheden. De mogelijkheden die er bleken te zijn, hielpen hemzelf om de stap te zetten. ‘Ik ben erg blij dat ik dit traject heb doorlopen en dat ik nu met nieuwe energie mezelf door kan ontwikkelen.’ Diederik beaamt dit: ‘Dit is zeker de moeite waard als je op zoek bent naar een nieuwe uitdaging en ruimte hebt in je thuissituatie.’ Carla adviseert:
‘Durf de stap te zetten. Professionele groei begint vaak op het moment dat je jezelf opnieuw uitdaagt.’

Wil je meer weten over de mogelijkheden om een tweede bevoegdheid te behalen? Stuur je vraag naar contact@middennederlandleert.nl.