Heb je een vraag aan Bol.com, dan kom je al snel uit bij chatbot Billie. Binnen Midden Nederland Leert wordt ook met chatbots gewerkt, maar dan met agents die voor het onderwijs gebouwd zijn, op bekende AI-modellen zoals ChatGPT, Claude en Copilot. Daniëlla van Arkel van het Lingecollege en Petra Brands van ROC Midden Nederland delen tips en ervaringen: ‘Het verrijkt het onderwijs en je eigen ontwikkeling.’

Daniëlla werkt binnen het Lingecollege bij TechPoint, een plek voor zowel basisschoolleerlingen als leerlingen van het Lingecollege om kennis te maken met techniek en technologie. Daarnaast doet ze een master Onderwijs en Technologie. Voor het verbeteren van de eerstejaarstechnieklessen ontwikkelde Daniëlla, in het kader van haar opleiding, een tool voor haar collega’s om de technieklessen voor te bereiden.

Petra werkt binnen ROC Midden Nederland als docent Engels bij het ICT College. Daarnaast geeft ze onder andere keuzedelen, waaronder ‘Innoveren in de ict’. Ze ontwikkelde een AI-coach Engels schrijven voor leerlingen, als voorbereiding op hun examen. Ook deed ze literatuuronderzoek naar hoe AI het leerproces kan ondersteunen.

Petra Brands van ROC Midden Nederland

Kies je AI en leer deze kennen
De eerste stap is een keuze voor een AI-model en ontdekken wat deze chatbot kan. Voor Petra was het makkelijk: de organisatie koos voor Copilot, dus daar werkt ze mee. ‘Het is belangrijk dat we snappen hoe de technologie werkt, zodat we studenten daarin kunnen begeleiden. We moeten ons blijven ontwikkelen.’ Daniëlla werkt graag met ChatGPT en Claude. ‘Wij zijn nog wel zoekende in hoe we AI optimaal kunnen gebruiken. Daarom zijn we nu verschillende modellen aan het testen. Waar we nu tegenaan lopen, is dat ik zelf betaalde accounts heb, maar mijn collega’s met de gratis versie werken. Dat werkt toch net anders.’

Weet wat je wilt
‘Je moet weten wat je eruit wilt halen. Hoe beter je dat weet, hoe beter de uitkomst is’, vertelt Daniëlla. Petra beaamt dat. Zo is de agent (een AI die zelf beslissingen neemt en acties uitvoert om een doel te bereiken) van Petra geïnstrueerd om te toetsen op de vijf aspecten waarop tijdens het examen wordt gelet, zoals spelling en woordenschat. Vervolgens geeft hij de student een top, een tip en feedforward.

Ook Daniëlla gaf heel precies aan aan welke eisen een goede techniekles moet voldoen, zoals voldoende differentiatie en digitale geletterdheid en welke onderdelen van de techniek behandeld moesten worden. Bovendien wilde ze dat de opdrachten pasten bij de belevingswereld van leerlingen in Tiel. Ook kan de docent nog eigen input geven. Op basis hiervan geeft de agent drie voorbeeldlessen die de docent verder kan uitwerken. Daniëlla: ‘Het werkt goed, maar nog niet fantastisch. Bouwtekeningen komen er bijvoorbeeld vreemd uit.’

Blijf zelf nadenken
Petra heeft haar agent zo ingesteld dat hij geen directe antwoorden geeft, maar de student coacht om het zelf te doen. ‘Daar houden studenten niet van, ze zijn inmiddels te veel gewend aan ChatGPT die meteen alle antwoorden geeft. Maar ja, studeren is moeite doen.’ Toch kreeg de door Petra gebouwde agent goede feedback van studenten. Ze vonden het leuk ermee te werken en het hielp om de schrijfvaardigheid te verbeteren. Ook de ervaringen van haar collega’s zijn positief.

Zelf gebruikt Petra de tool als aanvulling op haar nakijkwerk. Sommige taken laat ze niet aan AI over: ‘Die zijn te leuk en doe ik liever zelf. Het zal voor iedere docent een persoonlijke afweging zijn, waarin je je wel of niet door AI laat ondersteunen.’ Daniëlla vindt het belangrijk dat de docenten die de lestool gebruiken zelf de regie houden en AI niet ‘zomaar’ een lesprogramma laten maken. ‘De chatbot neemt een deel van het werk uit handen en stelt vragen aan de docent, zodat deze een eigen draai kan geven aan de les.’

Begin klein
‘Ga het gewoon doen, experimenteer en begin klein’, adviseert Petra. Daniëlla vult aan: ‘Werk in stappen en test tussendoor of de tool doet wat je wilt. Het is een leuk leerproces: steeds kijken hoe het beter kan, voor het onderwijs en jezelf.’ Beiden geven ook aan dat je heel goed met de prompt (de opdracht die je geeft aan AI) van een ander kunt beginnen om daarop voort te borduren. In die uitwisseling kan de onderwijsregio een rol spelen. En de laatste tip van Petra: laat je inspireren door anderen, bijvoorbeeld op LinkedIn. Of kijk op https://aivoordocenten.nl/. ‘Het is gewoon heel leuk en je kunt er veel lol om hebben.’

Daniëlla is lid van de werkgroep ‘AI als hulpmiddel om werkdruk te verlagen’ van Onderwijsregio Midden Nederland Leert. De werkgroep werkt onder andere aan het delen van good practices en een stappenplan met handreikingen voor scholen om met AI te gaan werken. Daarnaast volgt binnenkort een uitvraag om mee te doen aan AI-pilots.

Wil je meer weten over het project? Mail projectleider Noor Hulskamp via noorhulskamp@middennederlandleert.nl.